Năm ngoái scotty cùng một số bác trong BQT ghé thăm một shop chuyên kinh doanh các thiết bị âm thanh có tiếng tại TP.HCM để tham khảo nghiên cứu chuẩn bị cho
sự kiện Offline điện thoại HTX Sensation XE/XL. Tại đây, scotty thấy 2 bạn đến mua 1 dàn âm thanh, trong đó có receiver và loa. Họ cũng mở một số bài để nghe demo và dùng ngay iPhone 4 để stream các bài nhạc nén MP3 bắn vào receiver, mà chủ yếu toàn nhạc thị trường (cả nhạc quốc tế và nhạc Việt). Nói đến đây là các bác hiểu ý scotty muốn nói gì rồi.
scotty thích nghe nhạc, nhưng không có kinh nghiệm trình độ mang tính kỹ thuật về âm thanh. Không rõ các bác audiophile hay dân âm thanh chuyên nghiệp trên HDvietnam suy nghĩ thế nào, nhưng scotty thấy là đối với người nghe nhạc "bình thường" thì nhạc mà đem lại được cảm xúc vẫn quan trọng hơn chất lượng âm thanh, cũng là lý do vì sao họ không quan trọng về tính kỹ thuật của âm thanh như 2 bạn mà scotty nói đến ở trên. Tuy nhiên, scotty tìm hiểu trên mạng thì được biết là những thứ cảm xúc gì đó đại loại như trên mà các audiophile muốn thì khác xa với thị trường âm nhạc đại chúng.
Một thí dụ điển hình là những bản nhạc của Diana Krall (nữ ca sĩ nhạc Jazz người Canada) được giới chuyên ngành âm nhạc đánh giá cao, và được khuyến cáo sử dụng làm nhạc demo cho dàn âm thanh. Ác thay, nhạc của Diana Krall dường như không mang lại xúc cảm gì đó đối với hầu hết mọi người. Xin bác nào đừng nói là tui thích nhạc Diana Krall, bởi scotty đảm bảo sự ưa thích đó của bác chỉ là thiểu số mà thôi ^^
Vậy thì trở lại câu hỏi như chủ đề, nhạc gì để demo cho hệ thống âm thanh một cách nghiêm túc đây? Nghiêm túc ở đây là nghiêm túc về mặt kỹ thuật. Là dân âm thanh chuyên nghiệp thì các bác chắc là có nhiều thứ để liệt kê ra lắm phải không? Nhưng để đơn giản hóa thì có người khuyên là chỉ cần quan tâm đến bài nhạc nào có mức rate (đánh giá) cao về Dynamic Range (dải động) là được rồi.
Cơ sở dữ liệu Dynamic Range (DR Database)
DR Database
| |
Để phân tích và xác định được Dynamic Range của một đĩa nhạc hoặc bài nhạc thì có vài cách, dùng thiết bị âm thanh chuyên dụng, dùng phần mềm chuyên dụng... Nhưng đối với người nghe nhạc bình thường như scotty thì chúng ta có thể tận dụng ngay cơ sở dữ liệu về Dynamic Range có sẵn trên mạng, điển hình ở đây là cơ sở dữ liệu của trang web http://www.dr.loudness-war.info/.
Cơ sở dữ liệu DR của trang này sử dụng hệ thống đánh giá đơn giản, thân thiện, rõ ràng: Gán số cho album - số càng lớn tức đĩa nhạc đó có DR càng cao. Trang này không đánh giá cho từng bài nhạc riêng biệt, mà chỉ số đánh giá nó đưa ra là tổng thể cho toàn album (tức lấy mức thấp nhất và cao nhất tính ra trung bình cho album đó). Cách thức tổ chức để tìm kiếm của trang này cũng rất hiệu quả và nhanh chóng. Các bác thử vào đó xem.
DR Database này không chỉ mang lại lợi ích cho những người không chuyên như scotty khi giúp scotty biết được chất lượng ghi âm thực sự của 1 đĩa nhạc, mà còn cho cả những ai đang bán buôn thiết bị âm thanh gia dụng có thể tận dụng kho thông tin này để phục vụ tốt và hữu hiệu hơn cho công việc của mình - đó là tạo một bộ nhạc tuyển "chất lượng" để demo cho dàn âm thanh. Tất nhiên là scotty chỉ nói những ai chưa thực sự quan tâm hoặc chưa biết đến Dynamic Range nhé. | |
6 bài nhạc Pop "lý tưởng" dành làm nhạc demo
Tận dụng ngay DR Database nói trên, sau đây là 6 bài nhạc thuộc thể loại Pop mà trang tin CePro tổng hợp giới thiệu. Tất nhiên là DR Database còn đánh giá nhiều thể loại nhạc khác nữa nhưng đây là 6 bài nhạc Pop mà họ khuyên chúng ta nên dùng để làm nhạc demo cho hệ thống âm thanh. Nói là Pop chứ các bài dưới đây vẫn có hơi hướm Rock, có guitar solo... chứ không phải là Pop "rặt" như boysband hay nhạc thị trường.
Dưới đây scotty dùng Youtube để nghe cho biết bài thôi, chứ nếu để dùng demo để test dàn âm thanh thì dứt dạt là phải lossless nhé các bác
Dave Matthews Band | Ants Marching
Trích từ album Under the Table and Dreaming, ca khúc này đã giúp nhóm DMB trở thành cái tên ưa thích của nhiều gia đình nghe nhạc ở Mỹ. Trong số rất nhiều ca khúc hit của album này, thì Ants Marching vẫn đứng vững trong lòng người nghe nhạc qua nhiều năm liền, và vẫn luôn được phát trên các kênh radio Rock & Pop khắp nước Mỹ.
DR Database đã chấm dải động cao nhất cho album này là 11, và mức trung bình cho cả album là 9. Đa phần trong Ants Marching đề được chơi riff ở hợp âm D và chú trọng vào phách, nhịp trống của Carter Beauford - phong cách và linh hồn của nhóm.
Michael Jackson | Beat It
Ca khúc này thì khỏi nói nhiều, hầu như ai nghe nhạc ngoại đều biết và đều nghe qua ít nhất là 5 lần. Tuy nhiên, xét về dải động của bài này thì chỉ có bản thu đĩa than (vinyl) gốc là giữ được chất, còn bản phát hành trong album kỷ niệm 25 năm (25th Anniversary) phát hành gần đây (khoảng 3 năm rồi!?) thì nên tránh bởi nó mix lại kém chất so với bản gốc kia.
Về tổng thể, dải động của album "Thriller" gốc (phát hành đầu tiên) được chấm trung bình 15 điểm, trong đó cao nhất là 18.
Journey | Don't Stop Believin'
Tuy nằm trong album Escape được Journey phát hành năm 1981, Don't Stop Believin' cho đến lúc này vẫn là 1 trong những ca khúc được download nhiều nhất trên iTunes (scotty đoán là do hiệu ứng thành công từ bộ phim truyền hình nhiều tập đang ăn khách ở Mỹ là
Glee).
Toàn bộ album được chấm trung bình là 12 điểm và cao nhất là 13 về dải động.
Extreme | More Than Words
Phát hành trước cả Nirvana (nhóm được xem là sự đổi mới diện mạo và thị trường âm nhạc đầu những năm 90), More than Words là ca khúc ballad chậm rãi, có vẻ lạc loài - chỉ hát trên nền guitar thùng - trong tổng thể album Pornograffitti nhưng đã giúp đưa nhóm nhạc Rock khởi nghiệp tại Boston (Mỹ) vươn lên vị trí #1 trong 1 thời gian ngắn.
Album Pornograffitti được chấm dải động trung bình là 11 và cao nhất là 13.
Yes | Owner of a Lonely Heart
Owner of a Lonely Heart trích từ album 90125 của nhóm Yes, là ca khúc tiêu biểu cho một thời kỳ "hiện đại" kết hợp sử dụng các hiệu ứng âm thanh mẫu (sample) vào nhạc. Ca khúc này nặng về các hiệu ứng phòng thu như reverb, guitar thu nhiều track, và sử dụng kỹ thuật panning kênh trái/phải cho phần guitar solo.
Dải động trung bình của cả album là 13 và cao nhất là 14. Thật đáng ngưỡng mộ, album có tuổi đời gần ba chục (30) năm này vẫn giữ được cái chất của nó cho dù có một vài âm sắc nghe đã lỗi thời.
Pink | Who Knew
Nằm trong album I'm Not Dead được phát hành vào 2006, ca khúc này đáng buồn thay là nó không chiếm thứ hạng cao trong bảng xếp hạng như những ca khúc hit khác của nữ ca sĩ Pink. Who Knew là điển hình cho các kỹ thuật ghi âm hiện đại, có vài âm sắc đáng nghe như sự thay đổi về âm trống snare ở phiên khúc đầu và thứ hai, các tiếng synthesizer ở phiên khúc 2 và nhất là âm lượng của tiếng guitar vút lên ở đoạn breakdown của ca khúc.
Dải động cao nhất của I’m not Dead là 13 và thấp nhất là 8. Xét về lượng compression được dùng trong hầu hết các bản ghi âm nhạc Pop ngày nay thì album năm 2006 này của Pink nổi trội hơn về dải động.
Bookmarks